Walia: brakuje 88 radiologów, pacjenci z rakiem dłużej czekają na badania

Królewskie Kolegium Radiologów ostrzega, że w publicznej służbie zdrowia w Walii brakuje 88 radiologów, czyli 28% potrzebnych specjalistów. Po raz pierwszy organizacja przyznaje, że stan części pacjentów pogarsza się w trakcie oczekiwania na badania obrazowe i diagnostyczne.

Gdzie brakuje lekarzy

Radiolodzy to lekarze, którzy na podstawie obrazów z badań rozpoznają choroby i prowadzą ich leczenie. Bez ich opisów onkolodzy nie wiedzą, czy terapia działa, czy nowotwór wrócił lub się rozprzestrzenił.

Z ostatniego spisu radiologii klinicznej za 2025 rok wynika, że północ i zachód Walii należą do najsłabiej obsadzonych regionów w całej Wielkiej Brytanii. Brakuje tam 42% lekarzy konsultantów, a na południu kraju 22%. Jedną z głównych przyczyn są zamrożone rekrutacje: nigdzie w Wielkiej Brytanii nie dotyczą one tylu oddziałów radiologii co w Walii. W 2024 roku liczba radiologów wzrosła tam o zaledwie 1,1%, przy średniej brytyjskiej około 5%.

Niepewność pacjentów i lekarzy

Beverly Scott zachorowała na raka jajnika i otrzewnej 14 lat temu, gdy usłyszała, że ma przed sobą około pięć lat życia. Wzięła udział w badaniach klinicznych w Londynie i dziś ciągłe leczenie utrzymuje chorobę w stabilnym stanie. Obawia się jednak, że bez terminowych skanów rozwój choroby mógłby zostać przeoczony, a terapia przestałaby działać.

Karen Jones chorowała na raka piersi, potem na raka jelita grubego, a w 2021 roku rak piersi wrócił. Oczekiwanie na wyniki opisuje jako najgorszą część choroby, bo przez ten czas żyje się w zawieszeniu.

Problem dotyka też lekarzy. Dr Owen Nicholas, onkolog ze Swansea i przewodniczący walijskiego komitetu Kolegium, powiedział: „Nie jest lepiej, a pacjenci odczuwają już skutki”. Jak dodał, lekarze muszą wciąż tłumaczyć zdenerwowanym pacjentom, że nie znają jeszcze wyniku badania, a czasem odwoływać wizyty, bo opis nie dotarł na czas.

Co odpowiada szpitalny zarząd

Zarząd ochrony zdrowia Betsi Cadwaladr, obejmujący północną Walię, przekonuje, że prowadzi rekrutację zarówno w radiologii, jak i onkologii. Clara Day, dyrektor medyczna, zapowiedziała też zacieśnienie współpracy z Północnowalijską Szkołą Medyczną, by zadbać o przyszłe kadry. Placówka wskazuje na rozwój poradni prowadzonych przez pielęgniarki oraz zespoły pielęgniarek specjalistycznych w raku jelita grubego i piersi.

Zarząd podkreśla, że mimo wyraźnie większego zapotrzebowania na badania obrazowe czas oczekiwania na skany i ich opisy skrócił się od kwietnia. Przyczyną jest współpraca z zewnętrznym dostawcą usług. Pacjenci mają być kwalifikowani według potrzeb klinicznych, a czasy opisów są stale monitorowane.

Co to oznacza dla czytelnika z Polski

Sprawa dotyczy systemu NHS Wales, który działa odrębnie od angielskiego, i nie ma bezpośredniego wpływu na opiekę zdrowotną w Polsce ani w innych krajach UE. Może jednak być istotna dla osób, które mieszkają, pracują lub studiują w Walii i korzystają tam z publicznej opieki zdrowotnej. W ich przypadku dłuższe oczekiwanie na diagnostykę jest realnym ryzykiem, zwłaszcza na północy i zachodzie regionu.

Warto przed wyjazdem sprawdzić, jakie prawa do świadczeń przysługują w danej sytuacji (zależą m.in. od statusu pobytu i ubezpieczenia) oraz jak wygląda dostęp do lekarza w konkretnym regionie. Z doniesień nie wynika nic o skali problemu w Polsce, ale niedobory kadr w diagnostyce obrazowej to temat, który wraca w debacie o systemach ochrony zdrowia w wielu krajach.

Źródło: BBC News – „Cancer patients 'deteriorating’ due to staff shortages, radiologists warn”